भगवद्गीता
Bhagavadgītā
- 1 evaṃ vivasvate yogaṃ proktavānahamavyayam | vivasvānmanave prāha manurikṣvākave'bravīt … ఈ అవ్యయమైన యోగమును నేను వివస్వంతునకు చెప్పితిని;
- 2 evaṃ paramparāprāptamimaṃ rājarṣayo viduḥ | sa kāleneha mahatā … ఇట్లు పరంపరగా పొందిన దీనిని రాజర్షులు ఎఱిగిరి;
- 3 sa evāyaṃ mayā te'dya yogaḥ proktaḥ purātanaḥ | … ఆ పురాతనమైన యోగమునే నేడు నేను నీకు చెప్పితిని;
- 4 aparaṃ bhavato janma paraṃ janma vivasvataḥ | kathametadvijānīyāṃ … నీ జన్మము ఇటీవలిది, వివస్వంతుని జన్మము పూర్వమైనది;
- 5 bahūni me vyatītāni janmāni tava cārjuna | tānyahaṃ … ఓ అర్జునా, నాకు అనేక జన్మములు గడచినవి, నీకును గడచినవి;
- 6 ajo'pi sannavyayātmā bhūtānāmīśvaro'pi san | prakṛtiṃ svāmadhiṣṭhāya sambhavāmyātmamāyayā … అజుడనైనను, అవ్యయస్వరూపుడనైనను, భూతములకు ఈశ్వరుడనైనను, నా ప్రకృతిని అధిష్ఠించి, నా మాయచేత…
- 7 yadā yadā hi dharmasya glānirbhavati bhārata | abhyutthānamadharmasya … ఓ భారతా, ఎప్పుడెప్పుడు ధర్మమునకు గ్లాని కలిగి, అధర్మము పెచ్చుపెరుగునో, అప్పుడు నేను నా…
- 8 paritrāṇāya sādhūnāṃ vināśāya ca duṣkṛtām | dharmasaṃsthāpanārthāya sambhavāmi … సాధువులను రక్షించుటకు, దుష్కృతులను నాశనము చేయుటకు, ధర్మమును స్థాపించుటకు యుగయుగమునందును…
- 9 janma karma ca me divyamevaṃ yo vetti tattvataḥ … ఓ అర్జునా, నా దివ్యమైన జన్మమును, కర్మమును ఎవడు యథార్థముగా ఎఱుగునో, అతడు దేహమును విడిచి…
- 10 vītarāgabhayakrodhā manmayā madvyapāśrayāḥ | bahavo jñānatapasā pūtā madbhāvamāgatāḥ … రాగభయక్రోధములు తొలగినవారు, నాయందే లీనమైనవారు, నన్నే ఆశ్రయించినవారు, జ్ఞానతపస్సుచే…
- 11 ye yathā māṃ prapadyante tāṃstathaiva bhajāmyaham | mama … ఓ పార్థా, ఎవరు ఏ విధముగా నన్ను శరణుపొందుదురో, ఆ విధముగానే నేను వారిని అనుగ్రహించెదను;
- 12 kāṅkṣantaḥ karmaṇāṃ siddhiṃ yajanta iha devatāḥ | kṣipraṃ … కర్మముల సిద్ధిని కోరి జనులు ఇచట దేవతలను పూజింతురు;
- 13 cāturvarṇyaṃ mayā sṛṣṭaṃ guṇakarmavibhāgaśaḥ | tasya kartāramapi māṃ … గుణకర్మ విభాగమునుబట్టి చాతుర్వర్ణ్యము నాచేత సృష్టింపబడెను;
- 14 na māṃ karmāṇi limpanti na me kāmaḥ phaleṣvapi … కర్మములు నన్ను అంటవు, ఫలములయందును నాకు కోరిక లేదు;
- 15 evaṃ jñātvā kṛtaṃ karma pūrvairapi mumukṣubhiḥ | kuru … ఇట్లు ఎఱిగి, పూర్వము ముముక్షువులును కర్మము చేసిరి;
- 16 kiṃ karma kimakarmeti kavayo'pyatra mohitāḥ | tatte karma … కర్మమేది, అకర్మమేది అని కవులును ఇందు మోహితులైరి;
- 17 karmaṇo hyapi boddhavyaṃ boddhavyaṃ ca vikarmaṇaḥ | akarmaṇaśca … కర్మము యొక్క స్వరూపమును ఎఱుగవలెను, వికర్మము యొక్క స్వరూపమును ఎఱుగవలెను, అకర్మము యొక్క…
- 18 karmaṇyakarma yaḥ paśyatyakarmaṇi ca karma yaḥ | sa … కర్మమునందు అకర్మమును, అకర్మమునందు కర్మమును ఎవడు చూచునో — అతడు మనుష్యులలో బుద్ధిమంతుడు;
- 19 yasya sarve samārambhāḥ kāmasaṅkalpavarjitāḥ | jñānāgnidagdhakarmāṇaṃ tamāhuḥ paṇḍitaṃ … ఎవని ఉద్యమములన్నియు కామసంకల్పము లేనివో, ఎవని కర్మములు జ్ఞానాగ్నిచే దగ్ధమైనవో — అతనిని…
- 20 tyaktvā karmaphalāsaṅgaṃ nityatṛpto nirāśrayaḥ | karmaṇyabhipravṛtto'pi naiva kiñcitkaroti … కర్మఫలాసక్తిని విడిచి, నిత్యతృప్తుడై, ఆశ్రయము లేనివాడై, కర్మమునందు ప్రవర్తించినను అతడు…
- 21 nirāśīryatacittātmā tyaktasarvaparigrahaḥ | śārīraṃ kevalaṃ karma kurvannāpnoti kilbiṣam … ఆశ లేనివాడై, మనస్సును ఆత్మను నిగ్రహించి, సర్వ పరిగ్రహమును విడిచి, కేవల శారీరక కర్మమును…
- 22 yadṛcchālābhasantuṣṭo dvandvātīto vimatsaraḥ | samaḥ siddhāvasiddhau ca kṛtvā'pi … తనంతటతానే లభించినదానితో సంతుష్టుడై, ద్వంద్వములను దాటి, మాత్సర్యము లేక, సిద్ధ్యసిద్ధులయందు…
- 23 gatasaṅgasya muktasya jñānāvasthitacetasaḥ | yajñāyārabhataḥ karma samagraṃ pravilīyate … ఆసక్తి తొలగిన, విముక్తుడైన, జ్ఞానమునందు నిలిచిన చిత్తము గలవానికి, యజ్ఞము కొఱకు కర్మము…
- 24 brahmārpaṇaṃ brahmahavirbrahmāgnau brahmaṇā hutam | brahmaiva tena gantavyaṃ … అర్పణము బ్రహ్మము, హవిస్సు బ్రహ్మము, బ్రహ్మాగ్నియందు బ్రహ్మముచే హోమము చేయబడినది;
- 25 daivamevāpare yajñaṃ yoginaḥ paryupāsate | brahmāgnāvapare yajñaṃ yajñenaivopajuhvati … కొందఱు యోగులు దైవమైన యజ్ఞమునే ఉపాసింతురు;
- 26 śrotrādīnīndriyāṇyanye saṃyamāgniṣu juhvati | śabdādīnviṣayānanya indriyāgniṣu juhvati || … కొందఱు శ్రోత్రము మొదలగు ఇంద్రియములను సంయమమను అగ్నులయందు హోమము చేయుదురు;
- 27 sarvāṇīndriyakarmāṇi prāṇakarmāṇi cāpare | ātmasaṃyamayogāgnau juhvati jñānadīpite || … మఱికొందఱు సర్వ ఇంద్రియకర్మములను, ప్రాణకర్మములను జ్ఞానముచే ప్రకాశించిన…
- 28 dravyayajñāstapoyajñā yogayajñāstathā'pare | svādhyāyajñānayajñāśca yatayaḥ saṃśitavratāḥ || 4-28 … ద్రవ్యయజ్ఞులు, తపోయజ్ఞులు, యోగయజ్ఞులు, అట్లే స్వాధ్యాయజ్ఞానయజ్ఞులు — తీక్ష్ణవ్రతులైన…
- 29 apāne juhvati prāṇaṃ prāṇe'pānaṃ tathā'pare | prāṇāpānagatī ruddhvā … కొందఱు ప్రాణమును అపానమునందు హోమము చేయుదురు, మఱికొందఱు అపానమును ప్రాణమునందు హోమము చేయుదురు;
- 30 apare niyatāhārāḥ prāṇān prāṇeṣu juhvati | sarve'pyete yajñavido … మఱికొందఱు నియమితాహారులై ప్రాణములను ప్రాణములయందు హోమము చేయుదురు;
- 31 yajñaśiṣṭāmṛtabhujo yānti brahma sanātanam | nāyaṃ loko'styayajñasya kuto'nyaḥ … యజ్ఞశేషమను అమృతమును భుజించువారు సనాతనమైన బ్రహ్మమును పొందుదురు;
- 32 evaṃ bahuvidhā yajñā vitatā brahmaṇo mukhe | karmajānviddhi … ఇట్లు బహువిధములైన యజ్ఞములు బ్రహ్మము యొక్క ముఖమునందు విస్తరింపబడినవి;
- 33 śreyāndravyamayādyajñājjñānayajñaḥ parantapa | sarvaṃ karmākhilaṃ pārtha jñāne parisamāpyate … ఓ పరంతపా, ద్రవ్యమయమైన యజ్ఞముకంటె జ్ఞానయజ్ఞము శ్రేష్ఠమైనది;
- 34 tadviddhi praṇipātena paripraśnena sevayā | upadekṣyanti te jñānaṃ … దానిని ప్రణిపాతముచేత, పరిప్రశ్నముచేత, సేవచేత తెలిసికొనుము;
- 35 yajjñātvā na punarmohamevaṃ yāsyasi pāṇḍava | yena bhūtānyaśeṣeṇa … ఓ పాండవా, ఎఱిగి మరల ఇట్లు మోహమునొందవు;
- 36 api cedasi pāpebhyaḥ sarvebhyaḥ pāpakṛttamaḥ | sarvaṃ jñānaplavenaiva … నీవు పాపులందఱిలో అత్యంత పాపివైనను, జ్ఞానమను తెప్పచేతనే సర్వ పాపమును దాటివేయుదువు.
- 37 yathaidhāṃsi samiddho'gnirbhasmasāt kurute'rjuna | jñānāgniḥ sarvakarmāṇi bhasmasātkurute tathā … ఓ అర్జునా, చక్కగా రగిలిన అగ్ని కట్టెలను భస్మము చేయునట్లు, జ్ఞానాగ్ని సర్వ కర్మములను…
- 38 nahi jñānena sadṛśaṃ pavitramiha vidyate | tatsvayaṃ yogasaṃsiddhaḥ … ఇచట జ్ఞానముతో సమానమైన పవిత్రమైనది లేదు;
- 39 śraddhāvāṃllabhate jñānaṃ tatparaḥ saṃyatendriyaḥ | jñānaṃ labdhvā parāṃ … శ్రద్ధగలవాడు, దానియందు తత్పరుడు, ఇంద్రియములను నిగ్రహించినవాడు జ్ఞానమును పొందును;
- 40 ajñaścāśraddadhānaśca saṃśayātmā vinaśyati | nāyaṃ loko'sti na paro … అజ్ఞానియు, శ్రద్ధ లేనివాడును, సంశయాత్ముడును నశించును;
- 41 yogasaṃnyastakarmāṇaṃ jñānasañchinnasaṃśayam | ātmavantaṃ na karmāṇi nibadhnanti dhanañjaya … ఓ ధనంజయా, యోగముచే కర్మమును సన్న్యసించిన, జ్ఞానముచే సంశయమును ఛేదించుకొన్న,…
- 42 tasmādajñānasambhūtaṃ hṛtsthaṃ jñānāsinātmanaḥ | chitvaivaṃ saṃśayaṃ yogamātiṣṭhottiṣṭha bhārata … కావున ఓ భారతా, అజ్ఞానమునుండి పుట్టి హృదయమునందున్న ఈ సంశయమును ఆత్మజ్ఞానమను ఖడ్గముచే…