महानिर्वाणतन्त्र
Mahānirvāṇatantra
- 1 śrīdevyuvāca . devadeva mahādeva devatānāṃ gurorguro . vaktā … ਸ੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਨੇ ਆਖਿਆ — ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਗੁਰੂ!
- 2 kathitaṃ yat paraṃ brahma parameśaṃ parātparam . yasyopāsanato … ਜਿਸ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ, ਪਰਮੇਸ਼, ਪਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ ਦੀ ਤੁਸਾਂ ਗੱਲ ਕੀਤੀ — ਜਿਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਭੁਕਤੀ ਤੇ…
- 3 kenopāyena bhagavan paramātmā prasīdati . kiṃ tasya sādhanaṃ … ਹੇ ਭਗਵਾਨ!
- 4 kiṃ dhyānaṃ kiṃ vidhānañca pareśasya parātmanaḥ . tattvena … ਪਰਮੇਸ਼, ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਕੀ ਹੈ?
- 5 rahasyametat kalyāṇi na kutrāpi prakāśitam . tava snehena … ਹੇ ਕਲਯਾਣੀ!
- 6 jñeyaṃ bhavati tadbrahma saccidviśvamayaṃ param . tathā tattvasvarūpeṇa … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ!
- 7 sattāmātraṃ nirviśeṣamavāṅmanasagocaram . asattrilokīsadbhānaṃ svarūpaṃ brahmaṇaḥ smṛtam .. … ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਂਦ ਮਾਤਰ, ਨਿਰਵਿਸ਼ੇਸ਼, ਬਾਣੀ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਪਰੇ, (ਜਿਹੜਾ) ਅਸਤਯ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ…
- 8 samādhiyogaistadvedyaṃ sarvatra samadṛṣṭibhiḥ . dvandvātītairnirvikalpairdehātmādhyāsavarjitaiḥ .. 8 .. ਉਹ ਸਮਾਧੀ-ਯੋਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜਾਣਨ-ਯੋਗ ਹੈ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਸਮ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ, ਦਵੰਦਾਂ ਤੋਂ…
- 9 yato viśvaṃ samudbhūtaṃ yena jātañca tiṣṭhati . yasmin … ਜਿਸ ਤੋਂ ਵਿਸ਼ਵ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੋ ਕੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲੀਨ…
- 10 svarūpabuddhyā yadvedyaṃ tadeva lakṣaṇaiḥ śive . lakṣaṇairāptumicchūnāṃ vihitaṃ … ਹੇ ਸ਼ਿਵੇ!
- 11 tatsādhanaṃ pravakṣyāmi śṛṇuṣvāvahitā priye . tatrādau kathayāmyādye mantroddhāraṃ … ਉਹ ਸਾਧਨ ਮੈਂ ਕਹਾਂਗਾ;
- 12 praṇavaṃ pūrvamuddhṛtya saccitpadamudāharet . ekaṃ padānte brahmeti mantroddhāraḥ … ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਣਵ (ਓਂ) ਕੱਢ ਕੇ, 'ਸਤ' ਤੇ 'ਚਿਤ' ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰੇ, ਫਿਰ 'ਏਕਮ' (ਇੱਕ), ਅਤੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਅੰਤ…
- 13 sandhikrameṇa militaḥ saptārṇo'yaṃ manurmataḥ . tārahīnena deveśi ṣaḍvarṇo'yaṃ … ਸੰਧੀ ਦੇ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਇਹ ਸੱਤ-ਅੱਖਰੀ ਮੰਤਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
- 14 sarvamantrottamaḥ sākṣāddharmārthakāmamokṣadaḥ . nātra siddhādyapekṣā'sti nārimitrādidūṣaṇam .. 14 … ਇਹ ਸਾਰੇ ਮੰਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਹੈ, ਸਾਖਿਆਤ ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਤੇ ਮੋਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ;
- 15 na tithirna ca nakṣatraṃ na rāśigaṇanaṃ tathā . … ਨਾ ਤਿਥੀ, ਨਾ ਨਕਸ਼ਤਰ, ਨਾ ਰਾਸ਼ੀ-ਗਣਨਾ, ਨਾ ਕੁਲ-ਅਕੁਲ ਆਦਿ ਦਾ ਨਿਯਮ, ਨਾ ਕੋਈ ਸੰਸਕਾਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋੜੀਂਦਾ…
- 16 bahujanmārjitaiḥ puṇyaiḥ sadgururyadi labhyate . tadā tadvaktrato jñātvā … ਜੇ ਅਨੇਕ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕਮਾਏ ਪੁੰਨਾਂ ਨਾਲ ਸਚਾ ਗੁਰੂ ਮਿਲ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਮੁਖ ਤੋਂ (ਇਹ ਮੰਤਰ) ਜਾਣ ਕੇ…
- 17 caturvargaṃ kare kṛtvā paratreha ca modate .. 17 … ਚਾਰਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਇਸ ਲੋਕ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੋਵਾਂ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਾਣਦਾ ਹੈ।
- 18 sa dhanyaḥ sa kṛtārthaśca sa kṛtī sa ca … ਉਹ ਧੰਨ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਤਾਰਥ ਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਹੈ;
- 19 sarvaśāstreṣu niṣṇātaḥ sarvalokapratiṣṭhitaḥ . yasya karṇapathopāntaprāpto mantramahāmaṇiḥ .. … ਉਹ ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ — ਉਹ, ਜਿਸ ਦੇ ਕੰਨ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇਹ…
- 20 dhanyā mātā pitā tasya pavitraṃ tatkulaṃ śive . … ਹੇ ਸ਼ਿਵੇ!
- 21 asmatkule kulaśreṣṭho jāto brahmopadeśikaḥ . kimasmākaṃ gayāpiṇḍaiḥ kiṃ … 'ਸਾਡੇ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਕੁਲ ਦਾ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਜਨਮਿਆ ਹੈ!
- 22 kiṃ dānaiḥ kiṃ japairhomaiḥ kimanyairbahusādhanaiḥ . vayamakṣayatṛptāḥ sma … 'ਦਾਨਾਂ ਨਾਲ ਕੀ, ਜਪਾਂ ਤੇ ਹੋਮਾਂ ਨਾਲ ਕੀ, ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਸਾਧਨਾਂ ਨਾਲ ਕੀ?
- 23 śṛṇu devi jagadvandye satyaṃ satyaṃ mayocyate . parabrahmopāsakānāṃ … ਹੇ ਜਗਤ ਦੁਆਰਾ ਵੰਦਿਤ ਦੇਵੀ!
- 24 mantragrahaṇamātreṇa dehī brahmamayo bhavet . brahmabhūtasya deveśi kimavāpyaṃ … ਮੰਤਰ ਦੇ ਮਾਤਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਦੇਹਧਾਰੀ ਬ੍ਰਹਮ-ਮਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
- 25 kiṃ kurvanti grahā ruṣṭā vetālāśceṭakādayaḥ . piśācā guhyakā … ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਗ੍ਰਹਿ, ਵੇਤਾਲ, ਚੇਟਕ ਆਦਿ, ਪਿਸ਼ਾਚ, ਗੁਹਯਕ, ਭੂਤ, ਡਾਕਨੀਆਂ, ਮਾਤ੍ਰਿਕਾ ਆਦਿ ਉਸ ਦਾ ਕੀ ਵਿਗਾੜ…
- 26 rakṣito brahmamantreṇa prāvṛto brahmatejasā . kiṃ vibheti grahādibhyo … ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਰਖਿਆ ਹੋਇਆ, ਬ੍ਰਹਮ-ਤੇਜ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਗ੍ਰਹਾਂ ਆਦਿ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਡਰੇ — ਉਹ, ਜੋ…
- 27 taṃ dṛṣṭvā te bhayāpannāḥ siṃhaṃ dṛṣṭvā yathā gajāḥ … ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਡਰ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੱਠ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਵੇਂ ਸ਼ੇਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਹਾਥੀ, ਅਤੇ…
- 28 na tasya duritaṃ kiñcidbrahmaniṣṭhasya dehinaḥ . satyapūtasya śuddhasya … ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਠਾ ਵਾਲੇ, ਸਤਯ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ, ਸ਼ੁੱਧ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਹਿਤਕਾਰੀ ਉਸ ਦੇਹਧਾਰੀ ਦਾ ਕੋਈ…
- 29 ye druhyanti khalāḥ pāpāḥ parabrahmopadeśine . svadrohaṃ te … ਜੋ ਦੁਸ਼ਟ, ਪਾਪੀ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਨੂੰ ਹਾਨੀ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਹੀ ਹਾਨੀ ਕਰਦੇ ਹਨ,…
- 30 sa tu sarvahitaḥ sādhuḥ sarveṣāṃ priyakārakaḥ . tasyāniṣṭe … ਉਹ ਤਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਹਿਤਕਾਰੀ ਸਾਧੂ ਹੈ, ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ;
- 31 mantrārthaṃ mantracaitanyaṃ yo na jānāti sādhakaḥ . śatalakṣaprajapto'pi … ਜੋ ਸਾਧਕ ਮੰਤਰ ਦਾ ਅਰਥ ਤੇ ਮੰਤਰ-ਚੈਤੰਨ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ — ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਸੌ ਲੱਖ ਵਾਰ ਜਪੇ, ਉਸ ਦਾ ਮੰਤਰ…
- 32 ato'syārthañca caitanyaṃ kathayāmi śṛṇu priye . akāreṇa jagatpātā … ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇਸ ਦਾ ਅਰਥ ਤੇ ਚੈਤੰਨ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ;
- 33 makāreṇa jagatsraṣṭā praṇavārtha udāhṛtaḥ . sacchabdena sadā sthāyi … 'ਮ' ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਜਗਤ ਦਾ ਸ੍ਰਸ਼ਟਾ (ਬ੍ਰਹਮਾ) — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਣਵ ਦਾ ਅਰਥ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ। 'ਸਤ' ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ…
- 34 ekamadvaitamīśāni vṛhattvādbrahma gīyate . mantrārthaḥ kathito devi sādhakābhīṣṭasiddhidaḥ … ਹੇ ਈਸ਼ਾਨੀ!
- 35 mantracaitanyametattu tadadhiṣṭhātṛdevatā . tajjñānaṃ parameśāni bhaktānāṃ siddhidāyakam .. … ਇਹੀ ਮੰਤਰ ਦਾ ਚੈਤੰਨ ਹੈ: ਉਸ ਦੀ ਅਧਿਸ਼ਠਾਤ੍ਰੀ ਦੇਵਤਾ। ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼ਾਨੀ!
- 36 asyādhiṣṭhātṛ deveśi sarvavyāpi sanātanam . avitarkyaṃ nirātaṅkaṃ vācātītaṃ … ਹੇ ਦੇਵੇਸ਼ੀ!
- 37 vāṅmāyākamalādyena tārahīnena pārvati . dīyate vividhā vidyā māyā … ਹੇ ਪਾਰਵਤੀ!
- 38 tāreṇa tārahīnena pratyekaṃ sakalaṃ padam . yugmayugmakrameṇā'pi mantro'yaṃ … ਪ੍ਰਣਵ ਨਾਲ ਜਾਂ ਪ੍ਰਣਵ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਹਰ ਪੂਰਾ ਸ਼ਬਦ ਇਕੱਲਾ-ਇਕੱਲਾ, ਅਤੇ ਜੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ — ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ…
- 39 ṛṣiḥ sadāśivo hyasya chando'nuṣṭuvudāhṛtam . devatā paramaṃ brahma … ਇਸ (ਮੰਤਰ) ਦਾ ਰਿਸ਼ੀ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਹੈ, ਛੰਦ ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਾ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਸਾਰੇ ਦਾ…
- 40 caturvargaphalāvāptyai viniyogaḥ prakīrtitaḥ . aṅganyāsakaranyāsau kathayāmi śṛṇu priye … ਚਾਰਾਂ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਵਿਨਿਯੋਗ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਅੰਗ-ਨਿਆਸ ਤੇ ਕਰ-ਨਿਆਸ ਮੈਂ…
- 41 tāraṃ saccidekamiti brahmeti sakalaṃ tataḥ . aṅguṣṭhatarjanīmadhyānāmikāsu maheśvari … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ!
- 42 kaniṣṭhayoḥ karatalapṛṣṭhayoḥ suravandite . namaḥ svāhā vaṣaṭ hū/ … ਅਤੇ ਦੋਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਤਲੀ ਤੇ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ, ਹੇ ਸੁਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵੰਦਿਤ — ਕ੍ਰਮ…
- 43 nyasennyāsoktavidhinā sādhakaḥ susamāhitaḥ . hṛdādikaraparyantamevameva vidhīyate .. 43 … ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਏਕਾਗਰ ਹੋਇਆ ਸਾਧਕ ਨਿਆਸ ਨੂੰ ਦੱਸੇ ਵਿਧਾਨ ਨਾਲ ਕਰੇ;
- 44 prāṇāyāmaṃ tataḥ kuryān mūlena praṇavena vā . madhyamānāmikābhyāñca … ਹੇ ਪਾਰਵਤੀ!
- 45 vāmanāsāpuṭaṃ dhṛtvā dakṣanāsāpuṭena ca . pūayet pavanaṃ mantrī … ਖੱਬੀ ਨਾਸ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ, ਸਾਧਕ ਸੱਜੀ ਨਾਸ ਰਾਹੀਂ ਮੂਲ-ਮੰਤਰ ਅੱਠ ਵਾਰ ਜਪਦਿਆਂ ਪੌਣ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਖਿੱਚੇ;
- 46 aṅguṣṭhena dakṣanāsāṃ dhṛtvā kumbhakayogataḥ . japeddvātriṃśatā'vṛttyā tato dakṣiṇanāsayā … ਅੰਗੂਠੇ ਨਾਲ ਸੱਜੀ ਨਾਸ ਬੰਦ ਕਰ ਕੇ, ਕੁੰਭਕ ਵਿੱਚ ਉਹ (ਮੰਤਰ) ਬੱਤੀ ਵਾਰ ਜਪੇ;
- 47 śanaiḥśanaistyajedvāyuṃ japan ṣoḍaśadhā manum . vāmanāsāpuṭe'pyevaṃ pūrakumbhakarecakam .. … ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਪੌਣ ਨੂੰ ਛੱਡੇ, ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਸੋਲਾਂ ਵਾਰ ਜਪਦਿਆਂ;
- 48 punardakṣiṇataḥ kuryāt pūrvavat surapūjite . prāṇāyāmavidhiḥ prokto brahmamantrasya … ਹੇ ਸੁਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਿਤ!
- 49 tato dhyānaṃ prakurvīta sādhakābhīṣṭasādhanam .. 49 .. ਫਿਰ ਉਹ ਧਿਆਨ ਕਰੇ, ਜੋ ਸਾਧਕ ਦੀ ਮਨਚਾਹੀ (ਪ੍ਰਾਪਤੀ) ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ।
- 50 hṛdayakamalamadhye nirviśeṣaṃ nirīham hariharavidhivedyaṃ yogibhirdhyānagamyam . jananamaraṇabhītibhraṃsi saccitsvarūpam … ਹਿਰਦੇ-ਕਮਲ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮ, ਸ਼ੁੱਧ ਚੈਤੰਨ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ: ਨਿਰਵਿਸ਼ੇਸ਼, ਨਿਰੀਹ…
- 51 dhyātvaivaṃ paramaṃ brahma mānasairupacārakaiḥ . pūjayet parayā bhaktyā … ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਮਾਨਸਿਕ ਉਪਚਾਰਾਂ ਤੇ ਪਰਮ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇ,…
- 52 gandhaṃ dadyānmahītattvaṃ puṣpamākāśameva ca . dhūpaṃ dadyādvāyutattvaṃ dīpaṃ … ਸੁਗੰਧ ਵਜੋਂ ਉਹ ਪ੍ਰਿਥਵੀ-ਤੱਤ ਅਰਪੇ, ਫੁੱਲ ਵਜੋਂ ਆਕਾਸ਼, ਧੂਪ ਵਜੋਂ ਵਾਯੂ-ਤੱਤ, ਦੀਪ ਵਜੋਂ ਅਗਨੀ-ਤੱਤ,…
- 53 tato japtvā mahāmantraṃ manasā sādhakottamaḥ . samarpya brahmaṇe … ਫਿਰ ਮਨ ਵਿੱਚ ਮਹਾ-ਮੰਤਰ ਜਪ ਕੇ ਅਤੇ (ਜਪ ਨੂੰ) ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪ ਕੇ, ਸਾਧਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਮਗਰੋਂ ਬਾਹਰੀ…
- 54 upasthitāni dravyāṇi gandhapuṣpādikāni ca . vastrālaṅkaraṇādīni bhakṣyapeyāni yāni … ਤਿਆਰ ਪਏ ਪਦਾਰਥ — ਸੁਗੰਧ, ਫੁੱਲ ਆਦਿ, ਵਸਤਰ, ਗਹਿਣੇ ਆਦਿ, ਅਤੇ ਜੋ ਵੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ —
- 55 mantreṇānena saṃśodhya dhyātvā brahma sanātanam . nimīlya netre … ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰ ਕੇ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ ਕੇ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਅੱਖਾਂ ਮੀਟ ਕੇ…
- 56 brahmārpaṇaṃ brahmahavirbrahmāgnau brahmaṇā hutam . brahmaiva tena gantavyaṃ … (ਇਹ ਆਖਦਿਆਂ:) 'ਅਰਪਣ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਹਵਿ ਬ੍ਰਹਮ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਹਮ ਦੁਆਰਾ ਹੋਮਿਆ ਗਿਆ;
- 57 tato netre samunmīlya japtvā mūlaṃ svaśaktitaḥ . tajjapaṃ … ਫਿਰ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲ੍ਹ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਮੂਲ-ਮੰਤਰ ਜਪ ਕੇ ਅਤੇ ਉਸ ਜਪ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪ ਕੇ, ਉਹ…
- 58 stotraṃ śṛṇu maheśāni brahmaṇaḥ paramātmanaḥ . yat śrutvā … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਾਨੀ!
- 59 namaste sate sarvalokāśrayāya namaste cite viśvarūpātmakāya . namo'dvaitatattvāya … ਨਮਸਕਾਰ ਤੈਨੂੰ, ਸਤ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਸਰੇ;
- 60 tvamekaṃ jagatkartṛpātṛprahartṛ tvamekaṃ paraṃ niścalaṃ nirvikalpam .. 60 … ਤੂੰ ਹੀ ਇੱਕੋ ਜਗਤ ਦਾ ਕਰਤਾ, ਪਾਲਣਹਾਰ ਤੇ ਸੰਹਾਰਕ ਹੈਂ;
- 61 bhayānāṃ bhayaṃ bhīṣaṇaṃ bhīṣaṇānāṃ gatiḥ prāṇināṃ pāvanaṃ pāvanānām … ਤੂੰ ਡਰਾਂ ਦਾ ਡਰ, ਡਰਾਉਣਿਆਂ ਦਾ ਡਰਾਉਣਾ, ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੀ ਗਤੀ, ਪਾਵਨਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ,…
- 62 pareśa prabho sarvarūpāprakāśin anirddeśya sarvendriyāgamya satya . acintyākṣara … ਹੇ ਪਰਮੇਸ਼, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਹੇ ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਣ ਵਾਲੇ (ਫਿਰ ਵੀ ਅਪ੍ਰਗਟ), ਹੇ ਅਨਿਰਦੇਸ਼ਯ, ਹੇ…
- 63 tadekaṃ smarāmastadekaṃ japāmaḥ tadekaṃ jagatsākṣirūpaṃ namāmaḥ . sadekaṃ … ਉਸ ਇੱਕ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਸਿਮਰਦੇ ਹਾਂ, ਉਸ ਇੱਕ ਨੂੰ ਜਪਦੇ ਹਾਂ, ਉਸ ਇੱਕ ਨੂੰ — ਜਗਤ ਦੇ ਸਾਖੀ-ਰੂਪ ਨੂੰ —…
- 64 pañcaratnamidaṃ stotraṃ brahmaṇaḥ paramātmanaḥ . yaḥ paṭhet prayato … ਇਹ ਪਰਮਾਤਮਾ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ 'ਪੰਚਰਤਨ' ਸਤੋਤਰ ਹੈ;
- 65 pradoṣe'daḥ paṭhennityaṃ somavāre viśeṣataḥ . śrāvayedbodhayet prājño brahmaniṣṭhān … ਇਸ ਨੂੰ ਨਿੱਤ ਸੰਧਿਆ ਵੇਲੇ, ਤੇ ਖ਼ਾਸ ਕਰ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ;
- 66 iti te kathitaṃ devi pañcaratnaṃ maheśituḥ . kavacaṃ … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 67 paramātmā śiraḥ pātu hṛdayaṃ parameśvaraḥ . kaṇṭhaṃ pātu … ਪਰਮਾਤਮਾ ਮੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰੇ;
- 68 karau me pātu viśvātmā pādau rakṣatu cinmayaḥ . … ਸਾਰੇ ਦੀ ਆਤਮਾ ਮੇਰੇ ਹੱਥਾਂ ਦੀ ਰਖਿਆ ਕਰੇ;
- 69 śrījaganmaṅgalasyāsya kavacasya sadāśivaḥ . ṛṣiśchando'nuṣṭuviti paramabrahma devatā . … ਇਸ ਸ੍ਰੀ 'ਜਗਨਮੰਗਲ' ਕਵਚ ਦਾ ਰਿਸ਼ੀ ਸਦਾਸ਼ਿਵ ਹੈ, ਛੰਦ ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਹੈ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇਵਤਾ ਹੈ;
- 70 yaḥ paṭhed brahmakavacaṃ ṛṣinyāsapuraḥsaram . sa brahmajñānamāsādya sākṣādbrahmamayo … ਜੋ ਰਿਸ਼ੀ-ਨਿਆਸ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰ ਕੇ ਬ੍ਰਹਮ-ਕਵਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਗਿਆਨ ਪਾ ਕੇ ਸਾਖਿਆਤ ਬ੍ਰਹਮ-ਮਯ ਹੋ…
- 71 bhūrje vilikhya guṭikāṃ svarṇasthāṃ dhārayet yadi . kaṇṭhe … ਜੇ ਉਸ ਨੂੰ ਭੋਜ-ਪੱਤਰ ਉੱਤੇ ਲਿਖ ਕੇ, ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਜੜੀ ਤਾਵੀਜ਼ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਲੇ ਜਾਂ ਸੱਜੀ ਬਾਂਹ ਉੱਤੇ ਧਾਰਨ…
- 72 ityetat paramabrahmakavacaṃ te prakāśitam . dadyāt priyāya śiṣyāya … ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਪਰਮ-ਬ੍ਰਹਮ ਕਵਚ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ;
- 73 paṭhitvā stotrakavacaṃ praṇamet sādhakāgraṇīḥ .. 73 .. ਸਤੋਤਰ ਤੇ ਕਵਚ ਪੜ੍ਹ ਕੇ, ਸਾਧਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਗ੍ਰਣੀ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰੇ (ਇਹ ਆਖਦਿਆਂ):
- 74 namaste paramaṃ brahma namaste paramātmane . nirguṇāya namastubhyaṃ … ਨਮਸਕਾਰ ਤੈਨੂੰ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ;
- 75 vācikaṃ kāyikaṃ vā'pi mānasaṃ vā yathāmati . ārādhane … ਪਰਮੇਸ਼ ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਵਿੱਚ — ਭਾਵੇਂ ਬਾਣੀ ਨਾਲ, ਤਨ ਨਾਲ, ਜਾਂ ਮਨ ਨਾਲ, ਜਿਵੇਂ ਬੁੱਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋ ਸਕੇ —…
- 76 evaṃ saṃpūjya matimān svajanairbāndhavaiḥ saha . mahāprasādaṃ svīkuryād … ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਆਪਣੇ ਸੰਬੰਧੀਆਂ ਤੇ ਬਾਂਧਵਾਂ ਸਮੇਤ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਬ੍ਰਹਮ…
- 77 pūjane parameśasya nāvāhanavisarjane . sarvatra sarvakāleṣu sādhayed brahmasādhanam … ਪਰਮੇਸ਼ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਿੱਚ ਨਾ ਆਵਾਹਨ ਹੈ ਨਾ ਵਿਸਰਜਨ;
- 78 asnāto vā kṛtasnāno bhukto vā'pi bubhukṣitaḥ . pūjayet … ਭਾਵੇਂ ਨ੍ਹਾਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਨ੍ਹਾਤਾ, ਭਾਵੇਂ ਖਾਧਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਭੁੱਖਾ, ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਸਦਾ ਨਿਰਮਲ ਮਨ ਨਾਲ…
- 79 anena brahmamantreṇa bhakṣyapeyādikañca yat . dīyate parameśāya tadeva … ਇਸ ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਜੋ ਵੀ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਆਦਿ ਪਰਮੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਰਪਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ — ਉਹੀ ਮਹਾਨ ਪਾਵਨ (ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ…
- 80 gaṅgātoye śilādau ca spṛṣṭadoṣo'pi vartate . parabrahmārpite dravye … ਗੰਗਾ ਦੇ ਜਲ ਵਿੱਚ, ਪੱਥਰ (ਸ਼ਾਲਗ੍ਰਾਮ) ਆਦਿ ਵਿੱਚ, ਛੋਹ ਜਾਣ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਫਿਰ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ;
- 81 pakvaṃ vā'pi na pakvaṃ vā mantreṇānena mantritam . … ਪੱਕਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕੱਚਾ, ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਮੰਤ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪਿਤ ਕਰ ਕੇ, ਸਾਧਕ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ…
- 82 nātra varṇavicāro'sti nocchiṣṭādivivecanam . na kālaniyamo'pyatra śaucāśaucaṃ tathaiva … ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਵਰਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਹੈ, ਨਾ ਜੂਠੇ ਆਦਿ ਦਾ ਵਿਵੇਚਨ, ਨਾ ਕਾਲ ਦਾ ਨਿਯਮ, ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸ਼ੌਚ-ਅਸ਼ੌਚ…
- 83 yathākāle yathādeśe yathāyogena labhyate . brahmasāt kṛtanaivedyamaśnīyādavicārayan .. … ਜਿਸ ਵੀ ਕਾਲ ਵਿੱਚ, ਜਿਸ ਵੀ ਥਾਂ, ਜਿਸ ਵੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਿਲੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪੇ ਨੈਵੇਦਯ ਨੂੰ ਬਿਨਾ ਵਿਚਾਰ…
- 84 ānītaṃ śvapacenāpi śvamukhādapi niḥsṛtam . tadannaṃ pāvanaṃ devi … ਭਾਵੇਂ ਚੰਡਾਲ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਂਦਾ ਹੋਵੇ, ਭਾਵੇਂ ਕੁੱਤੇ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਹ ਅੰਨ…
- 85 kiṃ punarmanujādīnāṃ vaktavyaṃ devavandite . parameśasya naivedyasevanād yat … ਹੇ ਦੇਵ-ਵੰਦਿਤ!
- 86 mahāpātakayukto vā yukto vāpyanyapātakaiḥ . sakṛt prasādagrahaṇāt mucyate … ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਮਹਾ-ਪਾਪ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਹੋਰ ਪਾਪਾਂ ਨਾਲ, ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ ਪ੍ਰਸਾਦ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮੁਕਤ…
- 87 sārddhatrikoṭitīrtheṣu snānadānena yatphalam . tat phalaṃ labhate martyo … ਸਾਢੇ ਤਿੰਨ ਕਰੋੜ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਫਲ ਮਨੁੱਖ ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪੇ…
- 88 aśvamedhādibhiryajñairiṣṭvā yat phalamaśnute . bhakṣite brahma naivedye tasmāt … ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਆਦਿ ਯੱਗਾਂ ਨਾਲ ਯੱਗ ਕਰ ਕੇ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮ-ਨੈਵੇਦਯ ਖਾਣ ਨਾਲ ਉਸ ਤੋਂ ਕਰੋੜ ਗੁਣਾ…
- 89 jihvākoṭisahasraistu vaktrakoṭiśatairapi . mahāprasādamāhātmyaṃ varṇituṃ naiva śakyate .. … ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਜੀਭਾਂ ਅਤੇ ਸੌ ਕਰੋੜ ਮੁਖਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਮਹਾ-ਪ੍ਰਸਾਦ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ।
- 90 yatra kutra sthito vāpi prāpya brahmārpitāmṛtam . gṛhītvā … ਜਿੱਥੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ ਤੇ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਕੇ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਦੀਨ ਮਨੁੱਖ…
- 91 yadi syānnīcajātīyamannaṃ brahmaṇi bhāvitam . tadannaṃ brāhmaṇairgrāhyamapi vedāntapāragaiḥ … ਜੇ ਅੰਨ ਨੀਚ-ਜਾਤੀ ਦੇ ਮੂਲ ਦਾ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਵਿੱਚ ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਹੋ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਅੰਨ…
- 92 jātibhedo na kartavyaḥ prasāde paramātmanaḥ . yo'śuddhabuddhiṃ kurute … ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਬਾਰੇ ਜਾਤੀ ਦਾ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ;
- 93 varaṃ pāpaśataṃ kuryādvaraṃ viprabadhaṃ priye . parabrahmārpite hyanne … ਹੇ ਪਿਆਰੀ!
- 94 ye tyajanti narā mūḍhā mahāmantreṇa saṃskṛtam . annatoyādikaṃ … ਹੇ ਭੱਦਰੇ!
- 95 svayamapyandhatāmisre patantyāhūtasaṃplavam . brahmasātkṛtanaivedyadveṣṭṝṇāṃ nāsti niṣkṛtiḥ .. 95 … ਅਤੇ ਆਪ ਵੀ ਅੰਧ-ਤਾਮਿਸ੍ਰ ਨਰਕ ਵਿੱਚ, ਆਪਣੇ ਸੱਦੇ ਪ੍ਰਲਯ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਅਰਪੇ ਨੈਵੇਦਯ…
- 96 puṇyāyante kriyāḥ sarvāḥ suṣuptiḥ sukṛtāyate . svecchācāro'tra vihito … ਉਸ ਲਈ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਪੁੰਨ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਡੂੰਘੀ ਨੀਂਦ ਸਤ-ਕਰਮ ਵਾਂਗ;
- 97 kiṃ tasya vaidikācāraistāntrikairvā'pi tasya kim . brahmaniṣṭhasya viduṣaḥ … ਉਸ ਨੂੰ ਵੈਦਿਕ ਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀ, ਜਾਂ ਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਆਚਾਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਕੀ?
- 98 kṛtenāsya phalaṃ nāsti nākṛtenāpi kilviṣam . na vighnaḥ … ਉਸ ਲਈ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕੋਈ (ਵਾਧੂ) ਫਲ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਦੋਸ਼ ਨਹੀਂ;
- 99 asmin dharme maheśi syāt satyavādī jitendriyaḥ . paropakāranirato … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ੀ!
- 100 mātsaryahīno'dambhī ca dayāvān śuddhamānasaḥ . mātāpitroḥ prītikārī tayoḥ … ਈਰਖਾ-ਰਹਿਤ, ਦੰਭ-ਰਹਿਤ, ਦਯਾਵਾਨ, ਸ਼ੁੱਧ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ…
- 101 brahmaśrotā brahmamantā brahmānveṣaṇamānasaḥ . yatātmā dṛḍhabuddhiḥ syāt sākṣādbrahmeti … ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸ੍ਰੋਤਾ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਮਨਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਯਤ-ਆਤਮਾ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ…
- 102 na mithyābhāṣaṇaṃ kuryānna parāniṣṭacintanam . parastrīgamanañcaiva brahmamantrī vivarjayet … ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਦੇ ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਝੂਠ ਨਹੀਂ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਨਾ ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਅਨਿਸ਼ਟ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ,…
- 103 tatsaditi vadeddevi prārambhe sarvakarmaṇām . brahmārpaṇamastu vākyaṃ pānabhojanakarmaṇoḥ … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 104 yenopāyena martyānāṃ lokayātrā prasiddhyati . tadeva kāryaṃ brahmajñairidaṃ … ਜਿਸ ਵੀ ਉਪਾਅ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੀ ਲੋਕ-ਯਾਤਰਾ ਸੁਖ ਨਾਲ ਚੱਲੇ — ਉਹੀ ਬ੍ਰਹਮ-ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:…
- 105 atha sandhyāvidhiṃ vakṣye brahmamantrasya śāmbhavi . yāṃ kṛtvā … ਹੇ ਸ਼ਾਂਭਵੀ!
- 106 prātarmadhyāhnasāyāhne yathādeśe yathā'sane . pūrvavat paramabrahma dhyātvā sādhakasattamaḥ … ਪ੍ਰਾਤ, ਮੱਧ-ਅਹਿਨ ਤੇ ਸੰਝ ਵੇਲੇ, ਯੋਗ ਥਾਂ ਤੇ ਯੋਗ ਆਸਨ ਉੱਤੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ…
- 107 aṣṭottaraśataṃ devi gāyatrījapamācaret . japaṃ samarpya vidhivat pūrvavat … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 108 eṣā sandhyā mayā proktā sarvathā brahmasādhane . yadanuṣṭhānato … ਇਹ ਸੰਧਿਆ ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਲਈ ਹਰ ਪੱਖੋਂ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਅਨੁਸ਼ਠਾਨ ਨਾਲ ਸਾਧਕ ਸ਼ੁੱਧ ਅੰਤਹਕਰਣ…
- 109 gāyatrīṃ śṛṇu cārvaṅgi sarvapāpapraṇāśinīm . parameśvaraṃ ṅe'ntamuktvā vidmahe … ਹੇ ਸੁੰਦਰ-ਅੰਗ ਵਾਲੀ!
- 110 tadanantaramīśāni tanno brahma pracodayāt . iyaṃ śrībrahmagāyatrī caturvargapradāyinī … ਅਤੇ ਫਿਰ, ਹੇ ਈਸ਼ਾਨੀ, 'ਤੰਨੋ ਬ੍ਰਹਮ ਪ੍ਰਚੋਦਯਾਤ' — ਇਹ ਸ੍ਰੀ ਬ੍ਰਹਮ-ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਚਾਰ ਪੁਰਸ਼ਾਰਥ…
- 111 pūjanaṃ yajanañcaiva snānaṃ pānañca bhojanam . yadyatkarma prakurvīta … ਪੂਜਾ ਤੇ ਯੱਗ, ਇਸ਼ਨਾਨ, ਪੀਣਾ ਤੇ ਖਾਣਾ — ਜੋ ਵੀ ਕਰਮ ਕੋਈ ਕਰੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਸਾਧੇ।
- 112 brāhme muhūrte cotthāya praṇamya brahmadaṃ gurum . dhyātvā … ਬ੍ਰਾਹਮ ਮੁਹੂਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਠ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰ ਕੇ, ਅਤੇ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰ…
- 113 dvātriṃśatā sahasreṇa japenāsya puraskriyā . taddaśāṃśena havanaṃ tarpaṇaṃ … ਇਸ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਬੱਤੀ ਹਜ਼ਾਰ ਵਾਰ ਜਪਣਾ ਪੁਰਸ਼ਚਰਣ ਹੈ;
- 114 secanaṃ taddaśāṃśena taddaśāṃśena sundari . brāhmaṇān bhojayenmantrī puraścaraṇakarmaṇi … ਹੇ ਸੁੰਦਰੀ!
- 115 bhakṣyābhakṣyavicāro'tra tyājyaṃ grāhyaṃ na vidyate . na kālaśuddhiniyamo … ਇਸ ਵਿੱਚ ਖਾਣ-ਯੋਗ ਤੇ ਨਾ-ਖਾਣ-ਯੋਗ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ, ਨਾ 'ਤਿਆਗਣ-ਯੋਗ' ਜਾਂ 'ਗ੍ਰਹਿਣ-ਯੋਗ', ਨਾ…
- 116 abhukto vā'pi bhukto vā snāto vā'snāta eva vā … ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਨੇ ਖਾਧਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਭਾਵੇਂ ਨ੍ਹਾਤਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ, ਸਾਧਕ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਪਰਮ…
- 117 vinā'yāsaṃ vinā kleśaṃ stotrañca kavacaṃ vinā . vinā … ਹੇ ਸੁੰਦਰ-ਮੁਖ ਵਾਲੀ!
- 118 vinā cauragaṇeśādijapañca kullukāṃ vinā . akasmāt paramabrahmasākṣātkāro bhaved … ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਚੌਰ, ਗਣੇਸ਼ ਆਦਿ ਦੇ ਪੂਰਵ-ਜਪ ਦੇ, ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਕੁੱਲੁਕਾ ਦੇ — ਅਚਾਨਕ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਾਖਿਆਤਕਾਰ…
- 119 saṃkalpo'smin mahāhantre mānasaḥ parikīrtitaḥ . sādhane brahmamantrasya bhāvaśuddhirvidhīyate … ਇਸ ਮਹਾ-ਮੰਤਰ ਵਿੱਚ ਸੰਕਲਪ ਮਾਨਸਿਕ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ;
- 120 sarvaṃ brahmamayaṃ devi bhāvayet brahmasādhakaḥ . na cā'sya … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 121 kalau pāpayuge ghore tapohīne'tidustare . nistārabījametāvat brahmamantrasya sādhanam … ਘੋਰ, ਪਾਪੀ, ਤਪ-ਹੀਣ ਅਤੇ ਅਤਿ ਦੁਸਤਰ ਕਲਿ ਯੁਗ ਵਿੱਚ, ਕੇਵਲ ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਦੀ ਸਾਧਨਾ ਹੀ ਨਿਸਤਾਰ ਦਾ ਬੀਜ…
- 122 sādhanāni bahūktāni nānātantrāgamādiṣu . kalau durbalajīvānāmasādhyāni maheśvari .. … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ!
- 123 alpāyuṣaḥ svalpavṛttā annādhīnāsavaḥ priye . lubdhā dhanārjane vyagrāḥ … ਹੇ ਪਿਆਰੀ!
- 124 samādhāvasthiradhiyo yogakleśāsahiṣṇavaḥ . teṣāṃ hitāya mokṣāya brahmamārgo'yamīritaḥ .. … ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਅਸਥਿਰ ਬੁੱਧੀ ਵਾਲੇ, ਯੋਗ ਦੇ ਕਸ਼ਟ ਸਹਿਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਿਤ ਤੇ ਮੋਖ ਲਈ ਇਹ…
- 125 kalau nāstyeva nāstyeva satyaṃ satyaṃ mayocyate . brahmadīkṣāṃ … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 126 prātaḥkṛtyaṃ prātareva sandhyāṃ kuryāt trikālataḥ . madhyāhne pūjanaṃ … ਹੇ ਸ਼ਿਵੇ!
- 127 vidhayaḥ kiṅkarā yatra niṣedhāḥ prabhavo'pi na . svecchācāreṇeṣṭasiddhistadvinā … ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਿਧੀਆਂ ਸੇਵਕ ਹਨ ਤੇ ਨਿਸ਼ੇਧਾਂ ਦਾ ਵੀ ਕੋਈ ਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ — ਸਵੇੱਛਾ-ਆਚਾਰ ਨਾਲ ਇਸ਼ਟ ਦੀ ਸਿੱਧੀ…
- 128 brahmajñāniguruṃ prāpya śāntaṃ niścalamānasam . dhṛtvā taccaraṇāmbhojaṃ prārthayed … ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਅਚੱਲ ਮਨ ਵਾਲੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਪਾ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਚਰਣ-ਕਮਲਾਂ ਨੂੰ ਫੜ ਕੇ,…
- 129 karuṇāmaya dīneśa tavā'haṃ śaraṇāgataḥ . tvatpadāmbhoruhacchāyāṃ dehi mūrdhni … 'ਹੇ ਕਰੁਣਾ-ਮਯ, ਹੇ ਦੀਨਾਂ ਦੇ ਈਸ਼!
- 130 iti prārthya guruṃ paścāt pūjayitvā svaśaktitaḥ . kṛtāñcalipuṭo … ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਰੂ ਅੱਗੇ ਅਰਜ਼ ਕਰ ਕੇ ਅਤੇ ਮਗਰੋਂ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਉਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ…
- 131 gururvicārya vidhivat yathoktaṃ śiṣyalakṣaṇam . āhūya kṛpayā dadyāt … ਗੁਰੂ, ਦੱਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਕੇ, (ਉਸ ਨੂੰ) ਸੱਦ ਕੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ ਉਸ…
- 132 upaviśyā'sane jñānī prāṅmukho vāpyudaṅmukhaḥ . svavāme śiṣyamānīya kāruṇyenā'valokayet … ਹੇ ਪਾਰਵਤੀ!
- 133 tataḥ śiṣyasya śirasi ṛṣinyāsapuraḥsaram . japedaṣṭaśataṃ mantraṃ sādhakasyeṣṭasiddhaye … ਫਿਰ ਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ, ਰਿਸ਼ੀ-ਨਿਆਸ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਧਕ ਦੀ ਮਨਚਾਹੀ ਸਿੱਧੀ ਲਈ ਮੰਤਰ ਇੱਕ ਸੌ…
- 134 dakṣakarṇe brāhmaṇānāmitareṣāñca vāmataḥ . saptadhā śrāvayet mantraṃ sadguruḥ … ਕਰੁਣਾ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਸਚਾ ਗੁਰੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸੱਜੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਦੇ ਖੱਬੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਸੱਤ…
- 135 upadeśavidhiḥ prokto brahmamantrasya kālike . nātra pūjādyapekṣā'sti saṃkalpaṃ … ਹੇ ਕਾਲਿਕਾ!
- 136 tataḥ śrīgurupādābje daṇḍavat patitaṃ śiśum . utthāpayed guruḥ … ਫਿਰ ਗੁਰੂ, ਸ੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਦੇ ਚਰਣ-ਕਮਲਾਂ ਉੱਤੇ ਡੰਡੇ ਵਾਂਗ ਡਿੱਗੇ ਸ਼ਿਸ਼ ਨੂੰ ਸਨੇਹ ਨਾਲ ਇਹ ਮੰਤਰ ਉਚਾਰਦਿਆਂ…
- 137 uttiṣṭha vatsa mukto'si brahmajñānaparo bhava . jitendriyaḥ satyavādī … 'ਉੱਠ, ਹੇ ਵਤਸ, ਤੂੰ ਮੁਕਤ ਹੈਂ;
- 138 tata utthāya gurave yathāśaktyanusārataḥ . dakṣiṇāṃ svaṃ phalaṃ … ਫਿਰ ਉੱਠ ਕੇ ਸਾਧਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਖਿਣਾ, ਜਾਂ ਆਪਣੇ (ਪੁੰਨ ਦਾ) ਫਲ ਵੀ…
- 139 mantragrahaṇamātreṇa tadātmā tanmayo bhavet . brahmabhūtasya deveśi kimanyairbahusādhanaiḥ … ਮੰਤਰ ਦੇ ਮਾਤਰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਨਾਲ ਉਹ ਉਸੇ (ਬ੍ਰਹਮ) ਦੀ ਆਤਮਾ ਵਾਲਾ, ਉਸੇ-ਮਯ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ;
- 140 iti saṃkṣepato brahmadīkṣā te kathitā priye . gurukāruṇyamātreṇa … ਹੇ ਪਿਆਰੀ!
- 141 śāktāḥ śaivā vaiṣṇavāśca saurā gāṇapatāstathā . viprā vipretarāścaiva … ਸ਼ਾਕਤ, ਸ਼ੈਵ, ਵੈਸ਼ਣਵ, ਸੌਰ, ਗਾਣਪਤ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ — ਸਾਰੇ ਇਸ…
- 142 ahaṃ mṛtyuñjayo devi devadevo jagadguruḥ . svecchācārī nirvikalpo … ਹੇ ਦੇਵੀ!
- 143 amumeva brahmamantraṃ mattaḥ pūrvamupāsitāḥ . brahmā brahmarṣayaścāpi devā … ਇਹੀ ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ, ਮੇਰੇ ਤੋਂ (ਜਾਣ ਕੇ), ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ, ਬ੍ਰਹਮਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ, ਦੇਵਾਂ ਨੇ, ਅਤੇ…
- 144 devarṣivaktrānmunayastebhyo rājarṣayaḥ priye . upāsitā brahmabhūtāḥ paramātmaprasādataḥ .. … ਹੇ ਪਿਆਰੀ!
- 145 brāhme manau maheśāni vicāro nāsti kutracit . svīyamantraṃ … ਹੇ ਮਹੇਸ਼ਾਨੀ!
- 146 pitā'pi dīkṣayet putrān bhrātā bhrātṝn patiḥ striyam . … ਪਿਤਾ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੀਖਿਆ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਭਰਾ ਆਪਣੇ ਭਰਾਵਾਂ ਨੂੰ, ਪਤੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ, ਮਾਮਾ…
- 147 svamantradāne yo doṣastathā pitrādidīkṣayā . siddhe brahmamahāmantre taddoṣo … ਆਪਣਾ ਮੰਤਰ ਦੇਣ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਤਾ ਆਦਿ ਦੁਆਰਾ ਦੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਜੋ ਦੋਸ਼ (ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) —…
- 148 brahmajñānimukhāt śrutvā yena kena vidhānataḥ . brahmabhūto naraḥ … ਬ੍ਰਹਮ-ਗਿਆਨੀ ਦੇ ਮੁਖ ਤੋਂ, ਕਿਸੇ ਵੀ ਵਿਧਾਨ ਨਾਲ, (ਇਸ ਨੂੰ) ਸੁਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮ-ਭੂਤ ਹੋਇਆ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ…
- 149 brahmamantropāsitā ye gṛhasthā brāhmaṇādayaḥ . svasvavarṇottamārate tu pūjyā … ਜੋ ਗ੍ਰਹਿਸਥ — ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਦਿ — ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤਰ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਵਰਣ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਤੇ ਲੀਨ,…
- 150 brāhmaṇā yatayaḥ sākṣāditare brāhmaṇaiḥ samāḥ . tasmāt sarve … (ਅਜਿਹੇ) ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਾਖਿਆਤ ਯਤੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ (ਨੀਚ ਵਰਣ ਵਾਲੇ) ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਹਨ;
- 151 ye ca tānavamanyante te narā brahmaghātinaḥ . patanti … ਅਤੇ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਘਾਤੀ ਹਨ;
- 152 yat pāpaṃ strīvadhe proktaṃ yatpāpaṃ bhrūṇaghātane . tasmāt … ਜੋ ਪਾਪ ਇਸਤਰੀ-ਵਧ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ, ਜੋ ਪਾਪ ਭ੍ਰੂਣ-ਹੱਤਿਆ ਵਿੱਚ — ਉਸ ਤੋਂ ਕਰੋੜ ਗੁਣਾ ਪਾਪ ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ…
- 153 yathā brahmopadeśena vimuktaḥ sarvapātakaiḥ . gacchanti brahmasāyujyaṃ tathaiva … ਜਿਵੇਂ, ਬ੍ਰਹਮ ਦੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਬ੍ਰਹਮ-ਸਾਯੁਜਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ —…