तन्त्रसार
Tantrasāra
- 1 sa ca saptadhā ṣaḍardhaśāstra eva paraṃ parameśena uktaḥ আৰু সেয়া (প্ৰমাতাৰ ভেদ) ষডৰ্ধ-শাস্ত্ৰ (ত্ৰিক)তেই পৰমেশৰ দ্বাৰা সাত প্ৰকাৰে পৰমভাৱে কোৱা…
- 2 tatra śivāḥ mantramaheśāḥ mantreśāḥ mantrāḥ vijñānākalāḥ pralayākalāḥ sakalā … তাত শিৱ, মন্ত্ৰমহেশ, মন্ত্ৰেশ, মন্ত্ৰ, বিজ্ঞানাকল, প্ৰলয়াকল আৰু সকল — এই সাতজন শক্তিমান।
- 3 eṣāṃ saptaiva śaktayaḥ tadbhedāt pṛthivyādipradhānatattvāntaṃ caturdaśabhir bhedaiḥ pratyekaṃ … এওঁলোকৰ সাতটাই শক্তি;
- 4 tatra svaṃ rūpaṃ prameyatāyogyaṃ svātmaniṣṭham aparābhaṭṭārikānugrahāt pramātṛṣu udriktaśaktiṣu … তাত নিজ ৰূপ — প্ৰমেয়তাৰ যোগ্য, নিজ আত্মত নিষ্ঠ — অপৰা ভট্টাৰিকাৰ অনুগ্ৰহৰ পৰা;
- 5 śaktimadrūpapradhāne tu pramātṛvarge yat viśrāntaṃ tac chaktimac chivarūpaṃ … কিন্তু শক্তিমৎ-ৰূপ-প্ৰধান প্ৰমাতৃ-বৰ্গত যি বিশ্ৰান্ত, সেয়া শক্তিমান শিৱ-ৰূপ, শ্ৰীমৎ পৰা…
- 6 pramātṝṇāṃ śivāt prabhṛti sakalāntānāṃ tāvatām uktatvāt কিয়নো শিৱৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সকল পৰ্যন্ত প্ৰমাতাসকল ইমানেই বুলি কোৱা হৈছে।
- 7 tatra śaktibhedād eva pramātṝṇāṃ bhedaḥ sa ca sphuṭīkaraṇārthaṃ … তাত শক্তি-ভেদৰ পৰাই প্ৰমাতাসকলৰ ভেদ;
- 8 vijñānākalasya te eva vigalatkalpe tatsaṃskārasacivā prabudhyamānā śuddhavidyā mantrasya বিজ্ঞানাকলৰ সেই শক্তিবোৰেই প্ৰায়-বিগলিত অৱস্থাত, সেই (মায়ীয়) সংস্কাৰৰ সহিত;
- 9 tatsaṃskārahīnā saiva prabuddhā mantreśasya মন্ত্ৰেশৰ ক্ষেত্ৰত সেই সংস্কাৰ-হীন, সেই শুদ্ধবিদ্যাই, এতিয়া সম্পূৰ্ণ প্ৰবুদ্ধ।
- 10 saiva icchāśaktirūpatāṃ svātantryasvabhāvāṃ jighṛkṣantī mantramaheśvarasya মন্ত্ৰমহেশ্বৰৰ ক্ষেত্ৰত সেই (শুদ্ধবিদ্যা)ই, স্বাতন্ত্ৰ্য-স্বভাৱ ইচ্ছাশক্তি-ৰূপতা গ্ৰহণ…
- 11 icchātmikā sphuṭasvātantryātmikā śivasya iti śaktibhedāḥ sapta mukhyāḥ শিৱৰ ক্ষেত্ৰত ইচ্ছা-আত্মিকা, স্ফুট স্বাতন্ত্ৰ্য-আত্মিকা — এইদৰে মুখ্য শক্তি-ভেদ সাতটা।
- 12 taduparāgakṛtaś ca śaktimatsu pramātṛṣu bhedaḥ karaṇabhedasya kartṛbhedaparyavasānāt śakter … আৰু সেই (শক্তিৰ) উপৰাগেৰে শক্তিমান প্ৰমাতাসকলৰ মাজত ভেদ, কিয়নো কৰণ-ভেদ কৰ্তৃ-ভেদত…
- 13 vastutaḥ punar eka eva citsvātantryānandaviśrāntaḥ pramātā tatra pṛthivī … কিন্তু বস্তুতঃ এক প্ৰমাতাই, চিৎ-স্বাতন্ত্ৰ্য-আনন্দত বিশ্ৰান্ত। তাত পৃথিৱী নিজ…
- 14 nanu bhāvasya cet vedyatā svaṃ vapuḥ tat sarvān … প্ৰশ্ন — যদি ভাৱৰ বেদ্যতা (জ্ঞেয়তা)ই তাৰ নিজ ৰূপ, তেন্তে সেয়া সকলোৰ প্ৰতি বেদ্য হ'ব;
- 15 na tat svaṃ vapuḥ svarūpasya pṛthaguktatvāt kiṃ tarhi … সেই বেদ্যতা ভাৱৰ নিজ ৰূপ নহয়, কিয়নো নিজ ৰূপৰ কথা পৃথকভাৱে কোৱা হ'ল। তেন্তে সেয়া কি?
- 16 anantapramātṛsaṃvedyam api ekam eva tat tasya rūpaṃ tāvati … অনন্ত প্ৰমাতাৰে সংৱেদ্য হ'লেও তাৰ সেই ৰূপ একেই, কিয়নো সেই পৰিমাণত সকলোৰে বাবে ই এক…
- 17 tāvaty udriktarāgādikañcukasya sakalasya pramātṛtvāt sakalasyāpi evaṃ pāñcadaśyaṃ tasyāpi … সেই পৰিমাণত উদ্ৰিক্ত ৰাগ আদি কঞ্চুকযুক্ত সকল প্ৰমাতা হোৱাৰ বাবে, সকলৰো এইদৰে পাঞ্চদশ্য,…
- 18 vitatya caitat nirṇītaṃ tantrāloke আৰু এই কথা বিস্তাৰিতভাৱে তন্ত্ৰালোকত নিৰ্ণীত হৈছে।
- 19 puṃsaḥ prabhṛti kalātattvāntaṃ trayodaśadhā পুৰুষৰ পৰা কলা-তত্ত্ব পৰ্যন্ত ত্ৰয়োদশ (তেৰ) প্ৰকাৰ।
- 20 sakalasya tatra pramātṛtāyogena tacchaktiśaktimadātmano bhedadvayasya pratyastamayāt tathā ca … তাত সকলৰ প্ৰমাতৃতাৰ অভাৱৰ বাবে তাৰ শক্তি-শক্তিমৎ-আত্ম দুই ভেদ অস্তমিত হোৱাত, সকলৰ কেৱল…
- 21 vijñānākalasya svarūpatve caturṇāṃ pramātṛtve nava bhedāḥ বিজ্ঞানাকল স্বৰূপ হ'লে আৰু চাৰিজন প্ৰমাতা হ'লে ন ভেদ।
- 22 mantrasya svarūpatve trayāṇāṃ pramātṛtve sapta মন্ত্ৰ স্বৰূপ হ'লে আৰু তিনিজন প্ৰমাতা হ'লে সাত।
- 23 mantreśasya svarūpatve dvayoḥ pramātṛtve pañca মন্ত্ৰেশ স্বৰূপ হ'লে আৰু দুজন প্ৰমাতা হ'লে পাঁচ।
- 24 mantramaheśasya svarūpatve bhagavata ekasyaiva pramātṛtve śaktiśaktimadbhedāt trayaḥ মন্ত্ৰমহেশ স্বৰূপ হ'লে আৰু কেৱল এক ভগৱান প্ৰমাতা হ'লে, শক্তি-শক্তিমৎ-ভেদেৰে তিনি।
- 25 śivasya tu prakāśaikacitsvātantryanirbharasya na ko 'pi bhedaḥ paripūrṇatvāt কিন্তু প্ৰকাশ-একমাত্ৰ চিৎ-স্বাতন্ত্ৰ্যেৰে নিৰ্ভৰ শিৱৰ কোনো ভেদ নাই, পৰিপূৰ্ণ হোৱাৰ বাবে।
- 26 evam ayaṃ tattvabheda eva parameśvarānuttaranayaikākhye nirūpitaḥ bhuvanabhedavaicitryaṃ karoti … এইদৰে এই তত্ত্ব-ভেদেই, পৰমেশ্বৰৰ অনুত্তৰ-নয়-একাখ্যত নিৰূপিত হৈ, ভুৱন-ভেদৰ বৈচিত্ৰ্য…
- 27 atra ca parasparaṃ bhedakalanayā avāntarabhedajñānakutūhalī tantrālokam eva avadhārayet আৰু ইয়াত পৰস্পৰ ভেদ-কলনাৰে অৱান্তৰ-ভেদ জনাৰ কৌতূহলীয়ে তন্ত্ৰালোককেই অৱধাৰণ কৰিব লাগে।
- 28 evam ekaikaghaṭādyanusāreṇāpi pṛthivyādīnāṃ tattvānāṃ bhedo nirūpitaḥ এইদৰে এটা এটা ঘট আদিৰ অনুসৰণেৰেও পৃথিৱী আদি তত্ত্বসমূহৰ ভেদ নিৰূপিত হ'ল।
- 29 adhunā samastaṃ pṛthivītattvaṃ pramātṛprameyarūpam uddiśya nirūpyate yo dharātattvābhedena … এতিয়া সমস্ত পৃথিৱী-তত্ত্বক প্ৰমাতৃ-প্ৰমেয়-ৰূপে উদ্দেশ্য কৰি নিৰূপণ কৰা হয় — যি…
- 30 yathā śrutiḥ pṛthivy evedaṃ brahma iti যেনেকৈ শ্ৰুতিয়ে কয় — 'এই পৃথিৱীয়েই ব্ৰহ্ম'।
- 31 dharātattvasiddhipradān prerayati sa dharāmantramaheśvaraḥ preryo dharāmantreśaḥ tasyaivābhimānikavigrahatātmako vācako … ধৰা-তত্ত্বৰ সিদ্ধি-প্ৰদানকাৰীসকলক যিজনে প্ৰেৰণ কৰে সেই ধৰা-মন্ত্ৰমহেশ্বৰ;
- 32 pāśavavidyākrameṇa abhyastapārthivayogaḥ kalpānte maraṇe vā dharāpralayakevalaḥ পাশৱ বিদ্যাৰ ক্ৰমেৰে পাৰ্থিৱ যোগ অভ্যাস কৰা জন কল্পান্তত বা মৰণত ধৰা-প্ৰলয়কেৱল।
- 33 sauṣupte hi tattvāveśavaśād eva citrasya svapnasya udayaḥ syāt … কাৰণ সুষুপ্তিত তত্ত্ব-আৱেশৰ বশতেই বিচিত্ৰ স্বপ্নৰ উদয় হ'ব পাৰে;
- 34 atrāpi śaktyudrekanyagbhāvābhyāṃ caturdaśatvam iti pramātṛtāpannasya dharātattvasya bhedāḥ svarūpaṃ … ইয়াততো শক্তিৰ উদ্ৰেক আৰু ন্যগ্ভাৱেৰে চৌধ্যত্ব — এই প্ৰমাতৃতা-প্ৰাপ্ত ধৰা-তত্ত্বৰ ভেদ;
- 35 atha ekasmin pramātari prāṇapratiṣṭhitatayā bhedanirūpaṇam iha nīlaṃ gṛhṇataḥ … এতিয়া এক প্ৰমাতাত প্ৰাণত প্ৰতিষ্ঠিত হোৱাৰ দ্বাৰা ভেদ-নিৰূপণ। ইয়াত নীল গ্ৰহণ কৰোঁতাৰ…
- 36 svakāryakartṛtā tu grāhakarūpatā iti uktaṃ na sā bhūyo … কিন্তু স্বকাৰ্য-কৰ্তৃতা গ্ৰাহক-ৰূপতা বুলি কোৱা হ'ল, সেয়ে সেয়া পুনৰ গণনা কৰা নহয়। এইদৰে…
- 37 vikalpanyūnatve tu tuṭinyūnatā sukhādisaṃvittāv iva yāvat avikalpataiva কিন্তু বিকল্প নূন (কম) হ'লে তুটিৰ নূনতা — সুখ আদিৰ সংৱিত্তিৰ দৰে — যেতিয়ালৈকে অবিকল্পতাই…
- 38 lokās tu vikalpaviśrāntyā tām ahantāmayīm ahantācchāditedambhāvavikalpaprasarāṃ nirvikalpāṃ vimarśabhuvam … কিন্তু লোকসকলে বিকল্পৰ বিশ্ৰান্তিৰে সেই অহন্তাময়ী, অহন্তাৰে আচ্ছাদিত ইদম্-ভাৱ-বিকল্পৰ…
- 39 evaṃ ca pāñcadaśye sthite yāvat sphuṭedantātmano bhedasya nyūnatā … আৰু এইদৰে পাঞ্চদশ্য স্থিত হ'লে, যিমান স্ফুট ইদন্তা-আত্মক ভেদৰ নূনতা, সিমান দুই-দুইকৈ…
- 40 yad āha śrīkallaṭaḥ tuṭipāta iti atra pātaśabdaṃ saiva … যিদৰে শ্ৰীকল্লটে কৈছে — 'তুটি-পাত'। ইয়াত 'পাত' শব্দ সেই ভগৱতী শ্ৰীমৎ কালী, মাতৃসদ্ভাৱ,…
- 41 evaṃ mantramaheśatuṭeḥ prabhṛti tattadabhyāsāt tattatsiddhiḥ এইদৰে মন্ত্ৰমহেশ-তুটিৰ পৰা আৰম্ভ কৰি সেই সেই অভ্যাসৰ পৰা সেই সেই সিদ্ধি।
- 42 athātraiva jāgradādyavasthā nirūpyante tatra vedyasya tadviṣayāyāś ca saṃvido … এতিয়া ইয়াতেই জাগ্ৰত আদি অৱস্থা নিৰূপণ কৰা হয়। তাত বেদ্যৰ আৰু তাক বিষয় কৰা সংবিদৰ যি…
- 43 tatra yadādhiṣṭheyatayā bahīrūpatayā bhānaṃ tadā jāgradavasthā meye mātari … তাত যেতিয়া অধিষ্ঠেয়ৰূপে (আধাৰৰূপে), বহিৰ্ৰূপে ভান (প্ৰকাশ) হয়, তেতিয়া জাগ্ৰত অৱস্থা…
- 44 yadā tu tatraiva adhiṣṭhānarūpatayā bhānaṃ saṅkalpaḥ tadā svapnāvasthā কিন্তু যেতিয়া সেই (ত্ৰিতয়)তেই অধিষ্ঠান-ৰূপে ভান হয় — সঙ্কল্প — তেতিয়া স্বপ্ন-অৱস্থা।
- 45 yadā tu tatraiva adhiṣṭhātṛrūpatayā bījātmatayaiva bhānaṃ tadā suṣuptāvasthā কিন্তু যেতিয়া সেই (ত্ৰিতয়)তেই অধিষ্ঠাতৃ-ৰূপে, বীজ-আত্মৰূপেই ভান হয়, তেতিয়া সুষুপ্ত…
- 46 imā eva tisraḥ prameyapramāṇapramātravasthāḥ pratyekaṃ jāgradādibhedāt caturvidhā uktāḥ এই তিনিটা প্ৰমেয়-প্ৰমাণ-প্ৰমাতৃ অৱস্থা প্ৰত্যেকটো জাগ্ৰত আদিৰ ভেদেৰে চাৰি প্ৰকাৰ বুলি…
- 47 yadā tu tasminn eva pramātṛviśrāntigate pramātuḥ pūrṇataunmukhyāt taddvāreṇa … কিন্তু যেতিয়া সেই প্ৰমাতৃ-বিশ্ৰান্তি-গত (অৱস্থা)ত প্ৰমাতাৰ পূৰ্ণতা-ঔন্মুখ্যৰ পৰা, তাৰ…
- 48 etad eva avasthācatuṣṭayaṃ piṇḍasthapadastharūpastharūpātītaśabdair yogino vyavaharanti prasaṅkhyānadhanās tu … এই চাৰি অৱস্থাক যোগীসকলে পিণ্ডস্থ, পদস্থ, ৰূপস্থ আৰু ৰূপাতীত শব্দেৰে ব্যৱহাৰ কৰে;
- 49 anvarthaṃ cātra darśitaṃ tantrāloke ślokavārttike ca আৰু ইয়াত (এই নামসমূহৰ) অন্বৰ্থ (অৰ্থানুগত্য) তন্ত্ৰালোক আৰু শ্লোকবাৰ্ত্তিকত দেখুওৱা হৈছে।
- 50 yac ca sarvāntarbhūtaṃ pūrṇarūpaṃ tat turyātītaṃ sarvātītaṃ mahāpracayaṃ … আৰু যি সৰ্ব-অন্তৰ্ভূত পূৰ্ণ-ৰূপ, সেইটোক তুৰ্যাতীত, সৰ্বাতীত আৰু মহাপ্ৰচয় বুলি নিৰূপণ কৰে।
- 51 kiṃ ca yasya yad yadā rūpaṃ sphuṭaṃ sthiram … আৰু — যাৰ যি ৰূপ যেতিয়া স্ফুট, স্থিৰ, অনুবন্ধী, সেয়া জাগ্ৰত;
- 52 tatra svarūpasakalau 1 pralayākalaḥ 2 vijñānākalaḥ 3 mantratadīśatanmaheśavargaḥ … তাত স্বৰূপ-সকল ১, প্ৰলয়াকল ২, বিজ্ঞানাকল ৩, মন্ত্ৰ-তদীশ-তন্মহেশ-বৰ্গ ৪, শিৱ ৫ — এই…
- 53 svarūpaṃ pralayākala ityādikrameṇa trayodaśabhede svarūpaṃ vijñānākalaśaktiḥ vijñānākala ity … 'স্বৰূপ, প্ৰলয়াকল' ইত্যাদি ক্ৰমেৰে ত্ৰয়োদশ-ভেদত;