The Essence of the Tantra· 4.16 / 46

The Essence of the Tantra4.16

4.16

संविद्रूढस्य प्राणबुद्धिदेहनिष्ठीकरणरूपो हि अभ्यासः भारोद्वहनशास्त्रार्थबोधनृत्ताभ्यासवत् संविद्रूपे तु न किञ्चित् आदातव्यं न अपसरणीयम् इति कथम् अभ्यासः

Transliteration (IAST)

saṃvidrūḍhasya prāṇabuddhidehaniṣṭhīkaraṇarūpo hi abhyāsaḥ bhārodvahanaśāstrārthabodhanṛttābhyāsavat saṃvidrūpe tu na kiñcit ādātavyaṃ na apasaraṇīyam iti katham abhyāsaḥ

— ਸੰਵਿਤ ਵਿੱਚ ਰੂੜ੍ਹ (ਟਿਕੇ) ਹੋਏ ਲਈ ; — ਪ੍ਰਾਣ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਦੇਹ ਵਿੱਚ (ਕਿਸੇ ਨੂੰ) ਨਿਸ਼ਠ ਕਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ; — ਜਿਵੇਂ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ, ਸ਼ਾਸਤਰ-ਅਰਥ ਸਮਝਣ, ਨਾਚ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਵਾਂਗ ; — ਕੁਝ ਵੀ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ; — ਕੁਝ ਵੀ ਹਟਾਉਣ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ; — ਅਭਿਆਸ ਕਿਵੇਂ (ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ)?

ਕਿਉਂਕਿ ਸੰਵਿਤ ਵਿੱਚ ਰੂੜ੍ਹ (ਟਿਕੇ) ਹੋਏ ਲਈ ਅਭਿਆਸ ਉਹੋ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪ੍ਰਾਣ, ਬੁੱਧੀ ਤੇ ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ (ਵਸਤੂ) ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਠ (ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ) ਕਰਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਹੈ — ਜਿਵੇਂ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ, ਸ਼ਾਸਤਰ ਦਾ ਅਰਥ ਸਮਝਣ, ਜਾਂ ਨਾਚ ਦਾ ਅਭਿਆਸ। ਪਰ ਸੰਵਿਤ-ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਾ ਕੁਝ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ ਨਾ ਹਟਾਉਣ ਯੋਗ — ਤਾਂ ਫਿਰ ਅਭਿਆਸ ਕਿਵੇਂ?