प्राणापानमयः प्राणः प्रत्येकं सुप्तजाग्रतोः
तच्छेदात्मा समानाख्यः सौषुप्ते विषुवत्स्व् इव ॥१९॥
prāṇāpānamayaḥ prāṇaḥ pratyekaṃ suptajāgratoḥ
tacchedātmā samānākhyaḥ sauṣupte viṣuvatsv iva
ਪ੍ਰਾਣ ਅਤੇ ਅਪਾਨ-ਮਯ ਪ੍ਰਾਣ (ਕ੍ਰਮਵਾਰ) ਜਾਗ੍ਰਤ ਤੇ ਨੀਂਦ ਵਿੱਚ (ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ); ਜਿਸ ਦਾ ਆਤਮਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਛੇਦ (ਸੰਧੀ) ਹੈ, ਸਮਾਨ ਨਾਮਕ, (ਉਹ) ਸੁਸ਼ੁਪਤੀ ਵਿੱਚ (ਕਾਰਜਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ), ਵਿਸ਼ੁਵਤ (ਸਮ-ਦਿਨ-ਰਾਤ) ਵਾਂਗ।