सर्वे हि हेयम् एव उपादेयभूमिरूपं विष्णुतः प्रभृति शिवान्तं परमशिवतया पश्यन्ति तच् च मिथ्यादर्शनम् अवश्यत्याज्यम् अनुत्तरयोगिभिर् इति तदर्थम् एव विद्याधिपतेः अनुभवस्तोत्रे महान् संरम्भः एवंविधे यागादौ योगान्ते च पञ्चके प्रत्येकं बहुप्रकारं निरूढिः यथा यथा भवति तथैव आचरेत् न तु भक्ष्याभक्ष्यशुद्ध्यशुद्ध्यादिविवेचनया वस्तुधर्मोज्झितया कल्पनामात्रसारया स्वात्मा खेदनीय इति उक्तं श्रीपूर्वादौ न हि शुद्धिः वस्तुनो रूपं नीलत्ववत् अन्यत्र तस्यैव अशुद्धिचोदनात् दानस्येव दीक्षितत्वे चोदनातः तस्य तत् तत्र अशुद्धम् इति चेत् चोदनान्तरे ऽपि तुल्यं चोदनान्तरम् असत् तद्बाधितत्वात् इति चेत् न शिवचोदनाया एव बाधकत्वं युक्तिसिद्धं सर्वज्ञानोत्तराद्यनन्तागमसिद्धं च इति वक्ष्यामः
Transliteration (IAST)
sarve hi heyam eva upādeyabhūmirūpaṃ viṣṇutaḥ prabhṛti śivāntaṃ paramaśivatayā paśyanti tac ca mithyādarśanam avaśyatyājyam anuttarayogibhir iti tadartham eva vidyādhipateḥ anubhavastotre mahān saṃrambhaḥ evaṃvidhe yāgādau yogānte ca pañcake pratyekaṃ bahuprakāraṃ nirūḍhiḥ yathā yathā bhavati tathaiva ācaret na tu bhakṣyābhakṣyaśuddhyaśuddhyādivivecanayā vastudharmojjhitayā kalpanāmātrasārayā svātmā khedanīya iti uktaṃ śrīpūrvādau na hi śuddhiḥ vastuno rūpaṃ nīlatvavat anyatra tasyaiva aśuddhicodanāt dānasyeva dīkṣitatve codanātaḥ tasya tat tatra aśuddham iti cet codanāntare 'pi tulyaṃ codanāntaram asat tadbādhitatvāt iti cet na śivacodanāyā eva bādhakatvaṃ yuktisiddhaṃ sarvajñānottarādyanantāgamasiddhaṃ ca iti vakṣyāmaḥ
কারণ সকলেই (নিম্ন-মতাবলম্বীরা) প্রকৃতপক্ষে হেয়, অথচ উপাদেয়-ভূমি-রূপ — বিষ্ণু হইতে শিব-পর্যন্ত (স্তর)-কে পরমশিবরূপে দেখে; আর সেই মিথ্যা-দর্শন অনুত্তর-যোগীদের অবশ্যই ত্যাজ্য। সেই উদ্দেশেই বিদ্যাধিপতির অনুভব-স্তোত্রে মহান্ সংরম্ভ (উদ্যম)। এইরূপ যাগাদি, যোগান্ত পঞ্চকে প্রত্যেকে বহু প্রকারে — যেমন যেমন রূঢ়ি (দৃঢ় প্রতীতি) হয়, তেমনই আচরণ করিবে; কিন্তু ভক্ষ্য-অভক্ষ্য, শুদ্ধি-অশুদ্ধি প্রভৃতির বিবেচনায় — যাহা বস্তুধর্ম-বর্জিত, কেবল কল্পনামাত্র-সার — নিজ আত্মাকে খেদিত করিবে না, ইহা শ্রীপূর্ব প্রভৃতিতে কথিত। কারণ শুদ্ধি বস্তুর রূপ নহে, নীলত্বের ন্যায়; কারণ অন্যত্র সেই বস্তুরই অশুদ্ধি-চোদনা (বিধান) আছে। 'দীক্ষিত অবস্থায় দানের ন্যায় চোদনার কারণে সেখানে সেই বস্তু অশুদ্ধ' — যদি বলা হয়, তবে (বলি) অন্য চোদনাতেও তুল্য (একই কথা)। 'অন্য চোদনা অসৎ, কারণ ইহা বাধিত' — যদি বলা হয়, তবে নহে; কেবল শিব-চোদনারই বাধকত্ব যুক্তিসিদ্ধ এবং সর্বজ্ঞানোত্তর প্রভৃতি অনন্ত আগমসিদ্ধ — ইহা বলিব।