भगवद्गीता
Bhagavadgītā
- 1 bhūya eva mahābāho śṛṇu me paramaṃ vacaḥ | … হে মহাবাহো, পুনৰবাৰ মোৰ পৰম বচন শুনা, যিটো মই তোমাত প্ৰীত হোৱা বাবে, তোমাৰ হিত বিচাৰি ক’ম।
- 2 na me viduḥ suragaṇāḥ prabhavaṃ na maharṣayaḥ | … মোৰ উৎপত্তি দেৱতাসকলেও নাজানে, মহৰ্ষিসকলেও নাজানে;
- 3 yo māmajamanādiṃ ca vetti lokamaheśvaram | asammūḍhaḥ sa … যিয়ে মোক অজ, অনাদি আৰু লোকমহেশ্বৰ বুলি জানে, তেওঁ মৰ্ত্যসকলৰ মাজত অসম্মূঢ় হৈ সকলো পাপৰ…
- 4 buddhirjñānamasammohaḥ kṣamā satyaṃ damaḥ śamaḥ | sukhaṃ duḥkhaṃ … বুদ্ধি, জ্ঞান, অসম্মোহ, ক্ষমা, সত্য, দম, শম, সুখ, দুঃখ, ভৱ (উৎপত্তি), অভাৱ, ভয় আৰু অভয়,
- 5 ahiṃsā samatā tuṣṭistapo dānaṃ yaśo'yaśaḥ | bhavanti bhāvā … অহিংসা, সমতা, তুষ্টি, তপস্যা, দান, যশ আৰু অপযশ — প্ৰাণীসকলৰ এই বিবিধ ভাৱ মোৰ পৰাই উৎপন্ন…
- 6 maharṣayaḥ sapta pūrve catvāro manavastathā | madbhāvā mānasā … পূৰ্বৰ সাত মহৰ্ষি আৰু চাৰি মনু, মোৰ ভাৱযুক্ত হৈ মোৰ মনৰ পৰা জন্ম লভিছিল;
- 7 etāṃ vibhūtiṃ yogaṃ ca mama yo vetti tattvataḥ … যিয়ে মোৰ এই বিভূতি আৰু যোগ যথাৰ্থত জানে, তেওঁ অকম্প যোগেৰে যুক্ত হয়;
- 8 ahaṃ sarvasya prabhavo itaḥ sarvaṃ pravartate | iti … মই সকলোৰে উৎস, মোৰ পৰাই সকলো প্ৰৱৃত্ত হয়;
- 9 maccittā madgataprāṇā bodhayantaḥ parasparam | kathayantaśca māṃ nityaṃ … মোত চিত্ত স্থাপন কৰি, মোত প্ৰাণ সমৰ্পণ কৰি, পৰস্পৰক বোধ দি, আৰু সদায় মোৰ কথা ক’ই,…
- 10 teṣāṃ satatayuktānāṃ bhajatāṃ prītipūrvakam | dadāmi buddhiyogaṃ taṃ … সেই নিত্যযুক্ত, প্ৰীতিপূৰ্বক ভজা ব্যক্তিসকলক মই সেই বুদ্ধিযোগ দিওঁ, যাৰ দ্বাৰা তেওঁলোকে…
- 11 teṣāmevānukampārthamahamajñānajaṃ tamaḥ | nāśayāmyātmabhāvastho jñānadīpena bhāsvatā || 10-11 … তেওঁলোকৰ ওপৰত অনুকম্পাৰ বাবেই, তেওঁলোকৰ অন্তঃকৰণত অৱস্থিত হৈ, মই উজ্জ্বল জ্ঞানপ্ৰদীপেৰে…
- 12 paraṃ brahma paraṃ dhāma pavitraṃ paramaṃ bhavān | … আপুনি পৰম ব্ৰহ্ম, পৰম ধাম, পৰম পৱিত্ৰ;
- 13 āhustvāmṛṣayaḥ sarve devarṣirnāradastathā | asito devalo vyāsaḥ svayaṃ … আপোনাক সকলো ঋষিয়ে এইদৰে কয়, দেৱৰ্ষি নাৰদ, অসিত, দেৱল আৰু ব্যাসেও;
- 14 sarvametadṛtaṃ manye yanme vadasi keśava | na hi … হে কেশৱ, আপুনি মোক যি কয়, সেই সকলো মই সত্য বুলি মানোঁ;
- 15 svayamevātmanātmānaṃ vettha tvaṃ puruṣottama | bhūtabhāvana bhūteśa devadeva … হে পুৰুষোত্তম, হে ভূতভাৱন, হে ভূতেশ, হে দেৱদেৱ, হে জগৎপতি, আপুনি নিজেই নিজৰ দ্বাৰা নিজক…
- 16 vaktumarhasyaśeṣeṇa vibhūtīrātmanaḥ śubhāḥ | yābhirvibhūtibhirlokānimāṃstvaṃ vyāpya tiṣṭhasi || … আপুনি নিজৰ শুভ বিভূতিসমূহ নিৰৱশেষে ক’ব লাগে, যি বিভূতিসমূহৰ দ্বাৰা আপুনি এই লোকসমূহক…
- 17 kathaṃ vidyāmahaṃ yogiṃstvāmahaṃ paricintayan | keṣu keṣu ca … হে যোগী, আপোনাক চিন্তা কৰি মই কেনেকৈ জানিম?
- 18 vistareṇātmano yogaṃ vibhūtiṃ ca janārdana | bhūyaḥ kathaya … হে জনাৰ্দন, আপোনাৰ যোগ আৰু বিভূতি পুনৰবাৰ বিস্তাৰিতভাৱে কওক;
- 19 hanta te kathayiṣyāmi vibhūtirātmānaḥ śubhāḥ | prādhānyataḥ kuruśreṣṭha … ঠিক আছে, মই তোমাক মোৰ শুভ বিভূতিসমূহ প্ৰাধান্য অনুসৰি ক’ম, হে কুৰুশ্ৰেষ্ঠ;
- 20 ahamātmā guḍākeśa sarvabhūtāśayasthitaḥ | ahamādiśca madhyaṃ ca bhūtānāmanta … হে গুড়াকেশ, মই সকলো প্ৰাণীৰ হৃদয়ত স্থিত আত্মা;
- 21 ādityānāmahaṃ viṣṇurjyotiṣāṃ raviraṃśumān | marīcirmarutāmasmi nakṣatrāṇāmahaṃ śaśī || … আদিত্যসকলৰ মাজত মই বিষ্ণু, জ্যোতিসমূহৰ মাজত কিৰণযুক্ত সূৰ্য;
- 22 vedānāṃ sāmavedo'haṃ devānāmasmi vāsavaḥ | indriyāṇāṃ manaścāsmi bhūtānāmasmi … বেদসমূহৰ মাজত মই সামবেদ, দেৱতাসকলৰ মাজত ইন্দ্ৰ;
- 23 rudrāṇāṃ śaṅkaraścāsmi vitteśo yakṣarakṣasām | vasūnāṃ pāvakaścāsmi meruḥ … ৰুদ্ৰসকলৰ মাজত মই শঙ্কৰ, যক্ষ-ৰাক্ষসসকলৰ মাজত বিত্তেশ (কুবেৰ);
- 24 purodhasāṃ ca mukhyaṃ viddhi pārtha ! bṛhaspatim | … হে পাৰ্থ, পুৰোহিতসকলৰ মাজত মোক মুখ্য বৃহস্পতি বুলি জানা;
- 25 maharṣīṇāṃ bhṛgurahaṃ girāmapyekamakṣaram | yajñānāṃ japayajño'smi sthāvarāṇāṃ himālayaḥ … মহৰ্ষিসকলৰ মাজত মই ভৃগু, বাণীসমূহৰ মাজত একাক্ষৰ (ওঁ);
- 26 aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāṃ devarṣīṇāṃ ca nāradaḥ | gandharvāṇāṃ citrarathaḥ … সকলো গছৰ মাজত অশ্বত্থ, দেৱৰ্ষিসকলৰ মাজত নাৰদ;
- 27 uccaiḥ śravasamaśvānāṃ viddhi māmamṛtodbhavam | airāvataṃ gajendrāṇāṃ narāṇāṃ … অশ্বসমূহৰ মাজত অমৃতৰ পৰা জন্মা উচ্চৈঃশ্ৰৱা বুলি মোক জানা;
- 28 āyudhānāmahaṃ vajraṃ dhenūnāmasmi kāmadhuk | prajanaścāsmi kandarpaḥ sarpāṇāmasmi … অস্ত্ৰসমূহৰ মাজত মই বজ্ৰ, গাইসমূহৰ মাজত কামধেনু;
- 29 anantaścāsmi nāgānāṃ varuṇo yādasāmaham | pitṛṇāmaryamā cāsmi yamaḥ … নাগসমূহৰ মাজত মই অনন্ত, জলচৰসমূহৰ মাজত বৰুণ;
- 30 prahlādaścāsmi daityānāṃ kālaḥ kalayatāmaham | mṛgāṇāṃ ca mṛgendro'haṃ … দৈত্যসকলৰ মাজত মই প্ৰহ্লাদ, গণনাকাৰীসকলৰ মাজত কাল (সময়);
- 31 pavanaḥ pavatāmasmi rāmaḥ śastrabhṛtāmaham | jhaṣāṇāṃ makaraścāsmi srotasāmasmi … পৱিত্ৰকাৰীসমূহৰ মাজত মই বায়ু, শস্ত্ৰধাৰীসকলৰ মাজত ৰাম;
- 32 sargāṇāmādirantaśca madhyaṃ caivāhamarjuna | adhyātmavidyā vidyānāṃ vādaḥ pravadatāmaham … হে অৰ্জুন, সৃষ্টিসমূহৰ আদি, অন্ত আৰু মধ্যও মই;
- 33 akṣarāṇāmakāro'smi dvandvaḥ sāmāsikasya ca | ahamevākṣayaḥ kālo dhātā'haṃ … অক্ষৰসমূহৰ মাজত মই অকাৰ, সমাসসমূহৰ মাজত দ্বন্দ্ব;
- 34 mṛtyuḥ sarvaharaścāhamudbhavaśca bhaviṣyatām | kīrtiḥ śrīrvākca nārīṇāṃ smṛtirmedhā … মই সৰ্বহৰ (সকলো হৰণকাৰী) মৃত্যু, আৰু ভৱিষ্যত বস্তুসমূহৰ উৎপত্তি;
- 35 bṛhatsāma tathā sāmnāṃ gāyatrī chandasāmaham | māsānāṃ mārgaśīrṣo'hamṛtūnāṃ … সামসমূহৰ মাজত বৃহৎসাম, ছন্দসমূহৰ মাজত মই গায়ত্ৰী;
- 36 dyūtaṃ chalayatāmasmi tejastejasvināmaham | jayo'smi vyavasāyo'smi sattvaṃ sattvavatāmaham … ছলকাৰীসকলৰ মাজত মই দ্যূত (জুৱা), তেজস্বীসকলৰ মাজত তেজ;
- 37 vṛṣṇīnāṃ vāsudevo'smi pāṇḍavānāṃ dhanañjayaḥ | munīnāmapyahaṃ vyāsaḥ kavīnāmuśanā … বৃষ্ণিসকলৰ মাজত মই বাসুদেৱ, পাণ্ডৱসকলৰ মাজত ধনঞ্জয়;
- 38 daṇḍo damayatāmasmi nītirasmi jigīṣatām | maunaṃ caivāsmi guhyānāṃ … দমনকাৰীসকলৰ মাজত মই দণ্ড, জয়াকাঙ্ক্ষীসকলৰ মাজত নীতি;
- 39 yaccāpi sarvabhūtānāṃ bījaṃ tadahamarjuna | na tadasti vinā … আৰু হে অৰ্জুন, যি সকলো প্ৰাণীৰ বীজ, সেয়া মই;
- 40 nānto'sti mama divyānāṃ vibhūtīnāṃ parantapa | eṣa tūddeśataḥ … হে পৰন্তপ, মোৰ দিব্য বিভূতিসমূহৰ অন্ত নাই;
- 41 yadyadvibhūtimatsattvaṃ śrīmadūrjitameva vā | tattadevāvagaccha tvaṃ mama tejoṃśasambhavam … যি যি সত্ত্ব বিভূতিযুক্ত, শ্ৰীমন্ত বা ঊৰ্জিত (শক্তিশালী), সেই প্ৰতিটোকে মোৰ তেজৰ অংশৰ পৰা…
- 42 athavā bahunaitena kiṃ jñānena tavārjuna ! viṣṭabhyāhamidaṃ kṛtsnamekāṃśena … অথবা হে অৰ্জুন, এই বিস্তাৰিত জ্ঞানৰ তোমাৰ কি প্ৰয়োজন?