तिरोभाव इति तिरोभावो हि कर्माद्यपेक्षगाढदुःखमोहभागित्वफलः यथाहि प्रकाशस्वातन्त्र्यात् प्रबुद्धो ऽपि मूढवत् चेष्टते हृदयेन च मूढचेष्टां निन्दति तथा मूढो ऽपि प्रबुद्धचेष्टां मन्त्राराधनादिकां कुर्यात् निन्देच् च यथा च अस्य मूढचेष्टा क्रियमाणापि प्रबुद्धस्य ध्वंसम् एति तथा अस्य प्रबुद्धचेष्टा सा तु निन्द्यमाना निषिद्धाचरणरूपत्वात् स्वयं च तयैव विशङ्कमानत्वात् एनं दुःखमोहपङ्के निमज्जयति न तु उत्पन्नशक्तिपातस्य तिरोभावो ऽस्ति अत्रापि च कर्माद्यपेक्षा पूर्ववत् निषेध्या तत्रापि च इच्छावैचित्र्यात् एतद् देहमात्रोपभोग्यदुःखफलत्वं वा दीक्षासमयचर्यागुरुदेवाग्न्यादौ सेवानिन्दनोभयप्रसक्तानाम् इव प्राक् शिवशासनस्थानां तत्त्यागिनाम् इव
Transliteration (IAST)
tirobhāva iti tirobhāvo hi karmādyapekṣagāḍhaduḥkhamohabhāgitvaphalaḥ yathāhi prakāśasvātantryāt prabuddho 'pi mūḍhavat ceṣṭate hṛdayena ca mūḍhaceṣṭāṃ nindati tathā mūḍho 'pi prabuddhaceṣṭāṃ mantrārādhanādikāṃ kuryāt nindec ca yathā ca asya mūḍhaceṣṭā kriyamāṇāpi prabuddhasya dhvaṃsam eti tathā asya prabuddhaceṣṭā sā tu nindyamānā niṣiddhācaraṇarūpatvāt svayaṃ ca tayaiva viśaṅkamānatvāt enaṃ duḥkhamohapaṅke nimajjayati na tu utpannaśaktipātasya tirobhāvo 'sti atrāpi ca karmādyapekṣā pūrvavat niṣedhyā tatrāpi ca icchāvaicitryāt etad dehamātropabhogyaduḥkhaphalatvaṃ vā dīkṣāsamayacaryāgurudevāgnyādau sevānindanobhayaprasaktānām iva prāk śivaśāsanasthānāṃ tattyāginām iva
తిరోభావమనగా: తిరోభావము కర్మాది అపేక్షముగా గాఢ దుఃఖ, మోహ భాగిత్వ ఫలము కలది. అదెట్లనగా - ప్రకాశపు స్వాతంత్ర్యమువలన ప్రబుద్ధుడైనను మూఢునివలె చేష్టించును, మరియు హృదయముతో మూఢ చేష్టను నిందించును; అట్లే మూఢుడైనను ప్రబుద్ధ చేష్టను - మంత్రారాధనాదిని - చేయవచ్చును, నిందించవచ్చును. మరియు ఈ [ప్రబుద్ధుని] మూఢ చేష్ట చేయబడినను ప్రబుద్ధునికి ధ్వంసమగునట్లే, ఈ [మూఢుని] ప్రబుద్ధ చేష్ట - అది నిందింపబడుచు, నిషిద్ధాచరణ రూపమగుటవలన, మరియు తానే దానిచే విశంకించుచుండుటవలన - ఇతనిని దుఃఖ, మోహ పంకములో ముంచును. కాని శక్తిపాతము ఉత్పన్నమైనవానికి తిరోభావము లేదు. ఇచటను కర్మాది అపేక్ష ముందువలె నిషేధించవలెను; అచటను ఇచ్ఛా వైచిత్ర్యమువలన ఈ [తిరోభావమునకు] ఈ ఒక దేహ మాత్రమునకే అనుభవింపదగిన దుఃఖ ఫలత్వము - దీక్షా సమయ చర్యలో, గురు, దేవ, అగ్న్యాదుల యెడల సేవా, నిందన ఉభయములకు ప్రసక్తులైనవారివలె, పూర్వము శివ శాసనములో నిలిచి దానిని త్యజించినవారివలె.